Аялдын намазы


Беш убак намаз 40 рекеттен турат. Булардын 17-си парз, 3-ү важиб, 20 рекети сүннөт.

Алар:

1-Багымдат намазы: 4 рекет. Алгач эки рекет сүннөт, кийин эки рекет парз окулат. Бул эки рекет сүннөт эң кубаттуу сүннөт болуп эсептелет. Жада калса, муну важиб дегендер да бар.

2-Бешим намазы: 10 рекет (4 рекет алгачкы сүннөт, 4 рекет парз, 2 рекет соңку сүннөт).

3-Асыр намазы: 8 рекет (4 рекет сүннөт, 4 рекет парз.)

4-Шам намазы:5 рекет (3 рекет парз, 2 рекет сүннөт.)

5-Куптан намазы: 13 рекет (4 рекет алгачкы сүннөт, 4 рекет парз, 2 рекет соңку сүннөт, 3 рекет витир намазы).

Асыр менен куптан намаздарынын сүннөттөрү гайри муаккад сүннөткө жатат. Булардын экинчи рекетинде отурганда «Аттахияту»дан кийин «Аллахумма салли» жана «Аллахумма барик» дубалары аягына чейин окулат.

Үчүнчү рекетке турганда алгач «Бисмиллах» айтыла электе «Субханака» дубасы окулат.

Бешим намазынын алгачкы сүннөтү муаккад сүннөт. Башкача айтканда, кубаттуу буйрук болуп саналат. Ошондой эле, бул сүннөттүн сообу да көп. Биринчи отурушта парз намаздарындагыдай жалгыз гана "Аттахиййатуокулуп, кийин үчүнчү рекетке турат. Турганда алгач "Бисмиллах” айтылып, кийин "Фатиха” сүрөсү окулат.

Мисалы, багымдат намазынын сүннөтү мындай окулат:

 

Биринчи рекет

 

1-НИЕТ.

Дене мүчөлөрү билинбей тургудай кылып баштан аяк жабылат. Бир гана алакандары менен жүзү ачык болот. «Ниет кылдым Аллаху тааланын ыраазылыгы үчүн бүгүнкү багымдат намазынын сүннөтүн окууга, жүзүмдү караттым кыбылага» деп ниет кылат.)

 

2-ТАХРИМА ТАКБИРИ

Колдорун эркектер сыяктуу кулакка алып барбайт. Көкүрөк тушуна алып келип, манжаларынын учун ийиндеринин деңгээлине чейин көтөрүп «Аллаху акбар» деп, эки колду көкүрөк үстүнө бири-биринин үстүнө коёт.


 

 3- КЫЯМ

Ушул туруу кыям деп аталат. Кыямда турганда көздөр сажда кылына турчу жерди карайт жана мына булар окулат:

-Субханака дубасы

-Аъузу – бисмиллах

-Фатиха сүрөсү

-Бир зам сүрө (мисалы, Кавсар сүрөсү)


 

 4- РУКУ

Рукуда эркектердей түз ийилбейт, аркасы менен башын, буттарын, колдорун түз кармабайт. Эркектерден аз ийилет. Манжаларын ачпай тизелеринин үстүнө коёт жана тизелерин бираз бүгүп турат. Көздөр буттун учун карайт.

Үч жолу «Субхана раббиал азым» деп айтылат.


 
 «Семиаллаху лиман хамидах» деп рукудан туруп жатканда этек жогору тартылбайт жана көздөр дагы сажда ордунан алынбайт. Тике тургандан кийин «Раббана лакал хамд» деп айтылат. (Ушул тик туруу кавма деп аталат).

 

5- САЖДА

Кавмада көпкө туруп калбай «Аллаху акбар» деп саждага барат. Саждага барарда ирети менен:

- Оң тизе, кийин сол тизе, оң кол, кийин сол кол, чыканактар менен мурун анан маңдай жерге коюлат.

- Бут манжалары кыбылага карап бүгүлөт.

- Баш эки колдун арасына коюлат.

- Кол манжаларынын арасы жабылат.

- Алакан менен бирге чыканактары да жерге тиет.

- Саждада буттар жерден көтөрүлбөйт жана көздөр жумулбайт.

- Ушул абалда үч жолу «Субхана раббиал аъла» деп айтылат.


 

 «Аллаху акбар» деп саждадан турарда буттар оң жакка чыгарылып, сол сандын үстүнө отурат. Колдор тизенин үстүнө коюлат. Оң буттун манжалары кыбылага каратылып бүгүлүп отурат. Колдор тизенин үстүнө коюлат, манжалар арасы өз эркине коюлат. Бул жалса деп аталат.


 

Көп отурбастан «Аллаху акбар» деп кайра саждага барат. Дагы үч жолу «Субхана раббиал аъла» дейт.


 
 Экинчи рекет

 

«Аллаху акбар» деп ордунан турат. Саждадан турар кезде колдору менен жерге таянып күч алууга болбойт. Саждадан турар кезде алгач маңдай, мурун, сол кол, оң кол, сол тизе анан оң тизе жерден көтөрүлөт.

Өйдө тик турганда

-Бисмиллах...

-Фатиха сүрөсү

-Зам сүрө (мисалы, Ихлас сүрөсү) окулат.

Экинчи рекет да биринчи рекет сыяктуу окулат.


 

 Зам сүрөдөн кийин «Аллаху акбар» деп рукуга ийилет. Рукуда эркектердикиндей түз ийилбейт. Аркасы менен башын, буттарын, колдорун түз кармабайт. Эркектерден аз ийилет. Манжаларын ачпай тизелеринин үстүнө коёт жана тизелерин бираз бүгүп турат. Көздөр бутунун учун карайт. Үч жолу «Субхана раббиал азым» деп айтат.


 

 «Семиаллаху лиман хамидах» деп рукудан туруп жатканда көздөр сажда кыла турган жерден алынбайт. Тике тургандан кийин «Раббана лакал хамд» деп айтат. 


 

 Көпкө турбастан «Аллаху акбар» деп саждага барат. Саждага барарда ирети менен:

- Оң тизе кийин сол тизе, оң кол кийин сол кол чыканактары менен, мурун анан маңдай жерге коюлат.

- Бут манжалары кыбылага карап бүгүлөт.

- Баш эки колдун арасына коюлат.

- Кол манжаларынын арасы жабылат.

- Алакан жерге коюлат, чыканактары да жерге тиет.

- Саждада буттар жерден көтөрүлбөйт жана көздөр жумулбайт.

- Ушул абалда үч жолу «Субхана раббиал аъла» деп айтылат.


 
 «Аллаху акбар» деп буттар оң жакка чыгарылып, сол саны үстүнө отурат. Колдор тизенин үстүнө коюлат. Манжалар арасы өз эркине ташталат. Бул жалса деп аталат.

 
 Көп отурбастан «Аллаху акбар» деп кайра саждага барат. Дагы эң аз үч жолу «Субхана раббиал аъла» дейт.

 

 6- ТАШАХХУД

Экинчи саждадан кийин «Аллаху акбар» деп ордунан турбай, жогорудагы айтылгандай отуруп:

-Аттахиййату,

-Аллахумма салли,

-Аллахумма барик,

-Раббана атина дубаларын окуйт.


 
 Кийин алгач оң ийинге, кийин сол ийинге «Ассаламу алейкум ва рахматуллах» деп салам берүү менен намазын аяктайт.